LINK

TIJDSCHRIFT VOOR LINKS-LIBERALISME

LINK 6 – oktober 2006

link_2006_10_cover
Wanneer dit nieuwe nummer van LINK verschijnt, is het al weer meer dan twee maanden geleden dat Hugo Schiltz ons kwam te ontvallen. Het was met een voor mijn doen zelden gevoelde leegheid dat ik zijn overlijden aanhoorde, een zelfde verslagenheid zoals ik het bij het afsterven van mijn eigen vader en moeder had gevoeld. Een gevoel alsof een beschermend dak boven je plots verdwijnt, alsof de laatste reddingssloep die enkel bij hoogste nood zou worden gebruikt, losslaat en je verlaat.

Hugo een nauwe vriend noemen, zou mezelf teveel eer aandoen, maar na hem vijftien jaar bijna wekelijks op vergaderingen en bijeenkomsten te hebben ontmoet, wist ik dat ik Hugo steeds kon bereiken voor de nodige adviezen en bijstand. Zijn eruditie, zijn ervaring, zijn gedrevenheid en zijn plichtsbewustheid maakten van hem een uniek mens in wiens gezelschap het steeds aangenaam toeven was. Uitgerekend op het spirit-congres waar over een kartelsamenwerking met sp.a werd beslist, had ik de eer Hugo voor zijn 75ste verjaardag te vieren. Zijn leeftijd was een getal dat niet paste bij een man die nog steeds van zijn jeugd aan het genieten was. Het deed me verwijzen naar Brels “La chanson des vieux amants”, want Hugo was zo’n zeldzaam talentrijk man die, hoewel ouder geworden, toch nog jeugdig fris, soms zelfs speels kon verrassen en verrast kon worden.

Vele lezers van LINK zal het niet ontgaan zijn dat dit eigenste tijdschrift pretentievol een opvolger wil zijn van zijn cahiers “Vlaanderen Morgen”. Hij bezag ons nieuw project dan ook met een zekere fierheid, maar evenzeer met een vrees voor het welslagen ervan omdat hij wist hoe veel energie het vergde om telkens opnieuw waardevolle bijdragen te bekomen. Mede dankzij zijn hulp slaagde onze redactie vooralsnog in dit opzet. Het verdwijnen van onze mentor laat ons nu verweesd en dakloos achter. Naast de grafrede die Godfried van der Perre in dit nummer laat publiceren, zal het volgende nummer volledig aan Hugo Schiltz gewijd zijn. Maar eigenlijk zal de creatie van elk nieuw nummer een blijvend eerbetoon worden aan Hugo.

Het is opvallend hoe vraagstukken over het behoud van het vertrouwen in een wijzigende maatschappij, het beantwoorden van soms irrationele onzekerheidsgevoelens en het zoeken naar een evenwicht tussen identiteit en wereldsolidariteit – thema’s die Hugo als Vlaams-nationalist met een realistische, open kijk op de wereld sterk bezighielden – dit nummer beheersen. Het is evenzoveel keer een zoeken naar antwoorden op de nog steeds sterker wordende neiging om Vlaanderen in zichzelf te laten keren, om ons af te sluiten in een bekrompen eigen gelijk. In haar analyse van het economisch project van het Vlaams Belang duidt Hilde Coffé hoe deze partij zich zo strategisch richt tot de klassiek-liberale kiezer, veeleer dan dat ze effectief een vernieuwend economisch project voor Vlaanderen uittekent. Terecht verwijst ze naar de inconsistentie tussen het enerzijds pleiten voor meer buitenlandse investeringen en het pleidooi om anderzijds toch maar alles in Vlaamse handen te houden. Eens te meer wordt aangetoond dat het Belang nalaat om oplossingen aan te bieden voor de problemen die ze meent te detecteren. En nochtans is net dat wat van politici verwacht wordt: dat ze problemen aanpakken en oplossen, dat ze richtingen uittekenen en keuzes voorstellen.

De bijdrage van Anton Derks is in dat licht zo interessant. Hij belicht de verrechtsing bij de arbeidersklasse, waarbij de klassiek linkse materialistische antwoorden helemaal geen soelaas brengen bij een bevolkingsgroep die terecht hunkert naar “waardigheid en respect”. Via het links-liberalisme worden hier wel pogingen tot antwoord op geformuleerd doordat we eenieder volop kansen willen geven om zichzelf naar eigen inzicht en talent, maar in volle verantwoordelijkheid voor eenieders gemeenschapstaak, te laten ontwikkelen. Het is een pleidooi voor verruimend denken, een sterk pleidooi voor vernieuwend cultureel denken.

Het is in eenzelfde optiek dat de getuigenissen uit het beroepsonderwijs van Ingrid Scheldeman, Damienne Tant en Steven Broos dienen gelezen te worden. Het zijn stuk voor stuk vragen van betrokken en enthousiaste leerkrachten die een diversiteit van uitdagingen in hun onderwijs aankaarten. Gaande van leerlingen die in het watervalsysteem terechtkomen, over de problematiek van cultuur- en taalverschillen en de moeilijkheden die dit met zich brengt, tot een veldanalyse van de begeleidingsuren. Het antwoord van minister Frank Vandenbroucke vormt voldoende voedsel tot verdergaande discussie over ons onderwijsbestel. De moeilijkheden die men in de “rauwe werkelijkheid” (dixit Vandenbroucke) als leerkrachten ervaart, maken mensen als mezelf, die enorm geloven in de maatschappelijke hefboomkracht van het onderwijs, niet direct vrolijk. De problemen die het onderwijs (en navenant ook het beleid) dient te bevechten zijn immens, maar blijven het bevechten waard zolang we via het onderwijs leerlingen vormen die niet alleen beroepstechnisch geschoold geraken, maar tevens een voldoende waardebesef meekrijgen waarbij verscheidenheid als een meerwaarde wordt aanzien. Op die manier kunnen rechtspopulistische groeperingen die een vijandbeeld en angst voor het onbekende cultiveren, maar weigeren (of er niet in slagen) oplossingen aan te reiken voor terechte verzuchtingen, hopelijk ontmaskerd worden.

Met de bijdragen van Prof. Pierre Devolder en Mevr. Tetty Rooze willen we daarentegen wel een inbreng doen in het zoeken naar antwoorden op de angstgevoelens in onze samenleving. Zo zet Prof. Devolder op zeer bevattelijke wijze het beginsel van “de notionele rekeningen” uiteen. Het is een verdere uiteenzetting van het pensioensysteem van wat in politieke kringen als het “Scandinavisch model” heet. Het vormt een antwoord op de angst van velen dat de komende vergrijzing het uitdrogen van de pensioenstelsels zal betekenen. Tezelfdertijd vormt het een zachte oproep om in wat een collectief solidariteitssysteem is toch eigen verantwoordelijkheid op te nemen. In haar discours voor een regularisering van mensen zonder papieren kaart Tetty Rooze krachtig de problemen van illegale migratie aan. Het zijn problemen waar politici niet blind kunnen voor zijn, niet alleen omdat de diverse hongerstakingen ons er constant aan herinneren, maar vooral omdat het rechteloos zijn in een samenleving die door een complex web van wetten en regels wordt samengehouden niet langer aanvaardbaar, laat staan houdbaar is. Haar discours zet deze problematiek prominent op de agenda bij volgende regeringsonderhandelingen.

Bij het opstarten van LINK wensten we verbanden te leggen. De aangekaarte themata in dit nummer zijn onlosmakelijk verbonden met het politieke veldwerk, ook van de zopas verkozen gemeentemandatarissen. Het is een aanzet om gevoelens van angst en onzekerheid aan de wortel weg te nemen, een aanzet om de burger – zoals Herman Lauwers het in zijn “Quod Non” schrijft – “meer geloof te geven in zijn democratische rechten”. Een groter eerbetoon aan Hugo Schiltz is moeilijk denkbaar.

OKTOBER 2006
inhoud

3 Edito : Geert Lambert
5 Ter nagedachtenis van Hugo Schiltz – Godfried van de Perre
9 Werken aan het beroepsonderwijs: 3 getuigenissen uit het veld – Ingrid Scheldeman,
Steven Broos en Damienne Tant
13 Werken aan het beroepsonderwijs: antwoord van de Minister – Frank Vandenbroucke
16 De ondernemer eerst! Een analyse van het economische discours van het Vlaams Belang – Hilde Coffé
21 Een toekomst voor onze wettelijke pensioenen: de notionele rekeningen – Prof. Pierre Devolder
27 Wie niet weg is, is gezien: de vraag om regularisatie en migratie – Tetty Rooze
34 Adieu, linkse arbeidersklasse? – Anton Derks
38 Het Baskisch vredesproces – Begoña Lasagabaster Olazabal
41 Boekbespreking: waarom vrouwen beter verdienen (maar mannen meer krijgen): een kritisch
essay over de sekseloonkloof – Sofie Cleeren
42 Boekbespreking: De geschiedenis van België na 1945 – Koen Vanbrabant
43 Boekbespreking: De geschiedenis van ‘la gauche caviar’ – Frank Ingelaere
45 Quod non – Herman Lauwers
47 Colofon

Advertenties

No comments yet»

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: